کادمیوم
کادمیم فلز دو ظرفیتی نرم، چکش خوار، انعطاف پذیر و به رنگ سفید مایل به آبی است که با چاقو به راحتی بریده میشود. این عنصر از بسیاری جهات شبیه روی است اما کادمیم ترکیبات پیچیده بیشتری بوجود میآورد. معمولی ترین حالت اکسیداسیون کادمیم ۲+ میباشد، گرچه نمونههای کمیابی از ۱+ نیز میتوان پیدا کرد.
کاربردها
تقریبا" سه چهارم کادمیم در باطریها به ویژه در باطریهای Ni-Cd استفاده میگردد و بیشتر یک سوم باقی مانده عمدتا" جهت رنگها، پوششها، آبکاری و بعنوان مواد ثبات بخش در پلاستیکها بکار میرود. کاربردهای دیگر:
در بعضی از آلیاژهای زود ذوب به کار میرود. به علت ضریب اصطکاک پائین و مقاومت بسیار خوب در برابر خستگی، در آلیاژهای بلبرینگ از آن استفاده میشود. ۶۰% از کادمیم یافت شده در آبکاری الکتریکی به کار میرود. انواع بسیاری از لحیمها حاوی این فلز هستند. به عنوان مانعی برای کنترل کافش اتمی(nuclear fission) به کار میرود. ترکیبات حاوی کادمیم در مواد درخشان تلویزیونهای سیاه و سفید و نیز در مواد درخشان آبی و سبز در لامپ تصویر تلویزیونهای رنگی بکار میروند. کادمیم نمکهای مختلفی را بوجود میآورد که معمول ترین آنها سولفات کادیم است. از این سولفید بهعنوان رنگدانه زرد استفاده میشود. در برخی نیمه هادیها کاربرد دارد. بعضی از ترکیبات کادمیم بعنوان تثبیت کننده در Polyvinyl Coloride بکار میرود.
تاریخچه
کادمیم (لاتین cadmia، یونانی kadmeia به معنی کالامین) در سال ۱۸۱۷ در آلمان توسط Friedrich Stromeyer کشف شد. او این عنصر جدید را درون یک ناخالصی در کربنات روی پیدا کرد(کالامین) و برای مدت صد سال تنها تولید کننده مهم این فلز باقی ماند. این فلز به همان واژه لاتین کالامین نامگذاری شد چون آنرا در ترکیب روی یافته بودند. Stromeyer متوجه شد بعضی از نمونههای ناخالص کالامین هنگام حرارت تغییر رنگ میدهند اما کالامین خالص اینگونه نیست. گرچه کادیم وترکیبات آن به شدت سمی هستند، از سال 1907 British Pharmaceutical Codex اعلام میدارد که یدید کادیم بعنوان دارویی برای معالجه ورم مفاصل، سل غدد لنفاوی و سرمازدگی مورد استفاده قرار میگرفتهاست. در سال ۱۹۲۷ کنفرانس بین المللی اوزان و مقادیر، متر را با توجه به یک خط طیف کادیم قرمز دوباره تعریف نمود.(یعنی: طول موجهای 164.13،553،1=m1)این تعریف اکنون تغییر یافته(به krypton نگاه کنید)
پیدایش
سنگهای معدن که حاوی کادمیم میباشند کمیاب بوده و در صورت یافت شدن به مقادیر خیلی کم وجود دارند. CdS) Greenockite)، تنها کانی مهم کادیم، تقریبا همیشه به ZnS) sphalerite) متصل است. درنتیجه کادمیم عمدتا" بعنوان یک محصول جانبی از استخراج، خالص سازی و تصفیه سولفید اوره حاصل از سنگ معدن روی، و به میزان کمتر از سرب و مس تولید میشود.
مقدار کمی از کادمیم (تقریبا" ۱۰% مصرف)از منابع ثانویه- که عمدتا" از خاکه حاصل ازبازیافت تکههای آهن و فولاد است- بدست میآید. تولید در آمریکا از سال ۱۹۰۷ آغاز گردید اما بعد از جنگ جهانی اول بود که این عنصر کاربرد فراوانی پیدا کرد.
هشدارها
کاربردها
تقریبا" سه چهارم کادمیم در باطریها به ویژه در باطریهای Ni-Cd استفاده میگردد و بیشتر یک سوم باقی مانده عمدتا" جهت رنگها، پوششها، آبکاری و بعنوان مواد ثبات بخش در پلاستیکها بکار میرود. کاربردهای دیگر:
در بعضی از آلیاژهای زود ذوب به کار میرود. به علت ضریب اصطکاک پائین و مقاومت بسیار خوب در برابر خستگی، در آلیاژهای بلبرینگ از آن استفاده میشود. ۶۰% از کادمیم یافت شده در آبکاری الکتریکی به کار میرود. انواع بسیاری از لحیمها حاوی این فلز هستند. به عنوان مانعی برای کنترل کافش اتمی(nuclear fission) به کار میرود. ترکیبات حاوی کادمیم در مواد درخشان تلویزیونهای سیاه و سفید و نیز در مواد درخشان آبی و سبز در لامپ تصویر تلویزیونهای رنگی بکار میروند. کادمیم نمکهای مختلفی را بوجود میآورد که معمول ترین آنها سولفات کادیم است. از این سولفید بهعنوان رنگدانه زرد استفاده میشود. در برخی نیمه هادیها کاربرد دارد. بعضی از ترکیبات کادمیم بعنوان تثبیت کننده در Polyvinyl Coloride بکار میرود.
تاریخچه
کادمیم (لاتین cadmia، یونانی kadmeia به معنی کالامین) در سال ۱۸۱۷ در آلمان توسط Friedrich Stromeyer کشف شد. او این عنصر جدید را درون یک ناخالصی در کربنات روی پیدا کرد(کالامین) و برای مدت صد سال تنها تولید کننده مهم این فلز باقی ماند. این فلز به همان واژه لاتین کالامین نامگذاری شد چون آنرا در ترکیب روی یافته بودند. Stromeyer متوجه شد بعضی از نمونههای ناخالص کالامین هنگام حرارت تغییر رنگ میدهند اما کالامین خالص اینگونه نیست. گرچه کادیم وترکیبات آن به شدت سمی هستند، از سال 1907 British Pharmaceutical Codex اعلام میدارد که یدید کادیم بعنوان دارویی برای معالجه ورم مفاصل، سل غدد لنفاوی و سرمازدگی مورد استفاده قرار میگرفتهاست. در سال ۱۹۲۷ کنفرانس بین المللی اوزان و مقادیر، متر را با توجه به یک خط طیف کادیم قرمز دوباره تعریف نمود.(یعنی: طول موجهای 164.13،553،1=m1)این تعریف اکنون تغییر یافته(به krypton نگاه کنید)
پیدایش
سنگهای معدن که حاوی کادمیم میباشند کمیاب بوده و در صورت یافت شدن به مقادیر خیلی کم وجود دارند. CdS) Greenockite)، تنها کانی مهم کادیم، تقریبا همیشه به ZnS) sphalerite) متصل است. درنتیجه کادمیم عمدتا" بعنوان یک محصول جانبی از استخراج، خالص سازی و تصفیه سولفید اوره حاصل از سنگ معدن روی، و به میزان کمتر از سرب و مس تولید میشود.
مقدار کمی از کادمیم (تقریبا" ۱۰% مصرف)از منابع ثانویه- که عمدتا" از خاکه حاصل ازبازیافت تکههای آهن و فولاد است- بدست میآید. تولید در آمریکا از سال ۱۹۰۷ آغاز گردید اما بعد از جنگ جهانی اول بود که این عنصر کاربرد فراوانی پیدا کرد.
هشدارها
کادمیم از معدود عناصری است که هیچگونه نقش ساختاری در بدن انسان ندارد. این عنصر و محلول ترکیبات آن حتی به میزان بسیار کم، سمی هستند و در اندامها و محیط زیست، ذخیره میشوند. استنشاق گرد کادمیم به سرعت در دستگاه تنفسی و کلیهها ایجاد مشکلاتی میکند که میتوانند کشنده باشند (اغلب از نارسائی کلیوی). خوردن هر مقدار قابل ملاحظهای ازکادمیم موجب مسمومیت سریع کبد وکلیهها میگردد. ترکیباتی که محتوی کادمیم هستند نیز باعث مسمومیت میشوند.
![]()
+ نوشته شده در هفتم اردیبهشت ۱۳۹۲ ساعت توسط مجید غفوری
به لطف خدا،metallurgydata کاملترین و پر بازدیدترین(آمار حقیقی و قابل باز دید)مرجع اطلاعات مواد و متالورژی با بیش از 1300 عنوان ،شامل هزاران متن،کتاب،تصوير،فيلم تخصصی