تراش شیشه و کریستال+فیلم تراش کریستال
هنر شیشهگری یکی از قدیمیترین صنایعی است که بشر به آن اشتغال داشته است. کاوشهای باستانشناسی مارلیک هنسلودشوش رواج شیشهگری در ایران باستان (عهد هخامنشی ) را به اثبات میرساند.
با ظهور اسلام اکثر شیشه و بلورسازان ایرانی به دمشق و جلب کوچ کردند. در این مقطع از تاریخ شیشهگری علاوه بر تغییر کلی فرم شیشه، نقاشی و خطاطی بر روی شیشه با رنگهای کورهای و لعابهای رنگی متداول شد و نوعی شیشه که اصطلاحا مینایی نامیده میشود به منصه ظهور رسید. دوره سلجوقی ( قرن 5 و 6هـ ) نخستین دوره شکوفایی شیشهگری در ایران محسوب میشود.بعدها با روی کار آمدن سلسله صفوی و توجه خاص به این رشته، کارگاههای شیشه گری در اصفهان و شیراز ساخته شد و هنرمندان تحت تعلیم تعدادی از بلورسازان ونیزی قرار گرفتند. یکی از هنرهای سنتی و زیبا در این حوزه، تراش شیشه نام دارد که با ایجاد نقوش مختلف سنتی بر روی شیشه بوسیله تراش با استفاده از سنگهای مخصوص که درجه سختی آنها بیش از سختی شیشه است، بوجود میآید که بوسیلهی دست یا چرخ است. در روی بعضی از ظروف شیشهیی قرن نهم که در سامره و ایران پیدا شده تراشهایی عالی از صورت انسان وجود دارد.
بسياري از فرآورده هاي شيشه اي دست ساخت با نقوشي به صورت تراش به دست خريدار مي رسد.براي تراش دادن اين گونه وسايل از سنگ هاي مخصوصي که درجه سختي آنها بيش از سختي شيشه است، استفاده مي شود.
تراش دادن وسايل شيشه اي به وسيله سنگ هاي ديسک مانندي که با سرعت لازم قادر به چرخش هستند، انجام مي شوند .سرعت چرخ هاي تراش و ديسک تراش کاري بستگي مستقيم به نوع تراش دارد و هر چه ميزان عمق تراش مورد نظر بيشتر باشد، سرعت چرخ تراش نيز بيشتر است و بالعکس در صورتي که تراش سطحي باشد، سرعت چرخ تراش کاري کمتر است.
صنعت گران تراش کار نخست محل هايي را که مي بايست تراش بخورد، مشخص نموده و سپس با نگه داشتن ظرف شيشه اي در دست و نزديک کردن آن به سنگتراش، نقوش دلخواه را روي شيشه حک مي کنند. پس از تراش نقاط تراش خورده را صيقل مي دهند.
قدیمی ترین کارتکمیلی و بر روی شیشه تراش آن است که به دو دسته تقسیم می شود:
الف) حکاکی فیزیکی شیشه با الماسه (فرز)
ب) حکاکی فیزیکی با چرخ مسی.
الف) حکاکی فیزیکی با نوک الماسه (فرز):
با استفاده از نوعی فرزهای دستی که عموما نوک آن ها از جنس فولاد الماسه است که در یک نگهدارنده مهار شده است مورد استفاده می باشد.ظاهری شبیه به قلم و یا مداد دارد و برخی از هنرمندان و صنعتگران تراش قلمه الماسه ای که نوک آن از کاربید تنگستن می باشد را ترجیح می دهند. شکل نوک الماسه هرمی با چهار و شش وجه است و هنگامی که نوک این هرم شیشه را خراش دهد یا بکند عمل رسم و طراحی نقوش انجام شده است. در حقیقت خراش ها یک سری تراش های ریز و ظریف هستند که مسلما درجه سختی شیشه در بافت حکاکی شده تأثیرگذار است.
ب) حکاکی فیزیکی با چرخ مسی:
حکاکی با چرخ نوعی از تزئین است که از زمان مصریان و رومی ها به کار می رفته است. این تراش امروزه با استفاده از الکتروموتورهای کوچک که دیسکی را به چرخش وامی دارد انجام می شود و صنعتگران به کمک سنگ های مخصوصی که درجه سختی آن ها بیش از سختی شیشه است به خط انداختن بر روی شیشه می پردازند. سرعت چرخ های تراش و دیسک تراش کاری در ارتباط مستقیم با نوع تراش است و هرچه میزان عمق تراش مورد نظر بیشتر باشد، به همان نسبت چرخ تراش می بایست سرعت بیشتری داشته باشد.

+ نوشته شده در شانزدهم دی ۱۳۹۲ ساعت توسط مجید غفوری
به لطف خدا،metallurgydata کاملترین و پر بازدیدترین(آمار حقیقی و قابل باز دید)مرجع اطلاعات مواد و متالورژی با بیش از 1300 عنوان ،شامل هزاران متن،کتاب،تصوير،فيلم تخصصی