سیاه کاری،Black Oxide Processes
عیوب سیاه کاری فولادهای کم آلیاژ
- تشکیل اکسید قرمز رنگ ضعیف و بدون چسبندگی که با پاک کردن برطرف می شود.
علل ایجاد و راه حل آنها:
- باقی ماندن پوسته یا رسوبات ضعیف و سست مرحله عملیات حرارتی بر روی قطعه
- زمان طولانی جابجایی یا حمل و نقل قطعات به خط پوشش دهی
- به دلیل وجود مقادیر زیاد آهن کلوییدی به رکتیفایر نیاز دارد
- بالا بودن بیش از حد دما
- خشک شدن محلول بر روی قطعه
- اکسید قرمز رنگی که از روی قطعه پاک نمی شود.
علل ایجاد و راه حل آنها:
- زمان طولانی جابجایی یا حمل و نقل قطعات به خط پوشش دهی
- بالا بودن بیش از حد دما
- باقی ماندن پوسته یا رسوبات ضعیف و سست مرحله عملیات حرارتی بر روی قطعه
- آلیاژهای با مقادیر بالای Si(>3%)
- آلیاژهای پر کربن(>1%)
- قطعه قرمز رنگ شده است.
علل ایجاد و راه حل آنها:
- مشکلات گالوانیکی
- آلیاژهای با کروم زیاد
- زمان غوطه وری طولانی تر شود
- بالا بودن بیش از حد دما
- زمینه قهوه ای
علل ایجاد و راه حل آنها:
- پایین بودن دمای حمام
- نمک سیاه کاری اضافه نمایید
- دما را تا حد جوشش محلول افزایش دهید
- وجود زنگ پیش از فرایند سیاه کاری
- عدم یکنواختی پوشش سیاه(خال خال بودن)
علل ایجاد و راه حل آنها:
- تمیزکاری نامناسب
- هم زدن محلول را افزایش دهید
- کافی نبودن ماده تمیز کننده
- زمان طولانی جابجایی یا حمل و نقل قطعات به خط پوشش دهی
- سیاه لک دار(از روی قطعه پاک می شود)
علل ایجاد و راه حل آنها:
- وجود کربن بر روی سطح
- وجود زنگ یا لکه های سیاه بر روی سطح پیش از سیاه کاری
- طولانی بودن بیش از حد زمان اسید شویی
- ارجاع قطعات به مرحله تمیزکاری جهت زنگ برداری
- عدم سیاه شدن قطعه
علل ایجاد و راه حل آنها:
- آلودگی کروم یا سایر فلزات
- تهی شدن محلول از ماده اکسید کننده
عیوب سیاه کاری فولادهای زنگ نزن
- عدم سیاه شدن قطعه
علل ایجاد و راه حل آنها:
- سیم یا سبد را از جنس فولاد نرم قرار دهید.
- عدم فعال بودن سطح فولاد
- زمان اسید شویی را افزایش دهید
- اسید شویی ضعیف
- تخریب حمام سیاه کاری بواسطه گرم شدن بیش از حد
- پوسته نرم- نیاز به پسیو سازی دارد
- سیاه لک دار
علل ایجاد و راه حل آنها:
- طولانی بودن زمان اسید شویی
- فعال شدن بیش از حد سطح
- لجن کف حمام فیلتر شود
- سطح حمام باید تمیز شود
- قطعات باید پسیو شوند
- بالا بودن دمای حمام
- پوشش لکه لکه و غیر یکنواخت
علل ایجاد و راه حل آنها:
- تمیزکاری نامناسب
- قطعات را آبکشی نمایید
- ضعیف بودن فرایند نهایی خط پوشش
- باید به حمام فولاد نرم اضافه شود.
تست های کنترل کیفی قطعات سیاه کاری
- بازرسی چشمی: پوشش سیاه کاری باید ظاهری یکنواخت داشته باشد. کل سطح قطعه را پوشانده باشد و رنگ سیاه ایجاد شده کاملا یکنواخت باشد. هیچگونه اثری از خوردگی حفره ای، خوردگی های بین دانه ای یا اچ شدگی نباید مشاهده شود. لازم به ذکر است که پوشش سیاه کاری صافی سطحی نظیر فرایندهای رنگ کاری و آبکاری را ایجاد نمی کند. خراش های پیش از پوشش دهی، علایم ابزارآلات، حفرات، خطوط علامت گذاری و پانچ، و سایر عیوب سطحی نیز بعد از این فرایند بر روی سطح باقی می مانند.
- تست لک کردن یا دوده ای شدن سطح پوشش(Smut Test): پسماند تیره رنگ پودری شکلی که با کشیدن دست بر روی قطعات سیاه کاری شده، بدست می چسبد. این تست باید قبل از هر گونه عملیات نهایی نظیر روغن کاری پوشش انجام شود.
- تست رطوبت نسبی: مطابق با استاندارد ASTM D 2247، مقاومت پوشش های سیاه کاری در برابر آب در رطوبت 100% بررسی می شود.
کاربردهای سیاه کاری
پوشش های سیاه کاری کاربردهای زیادی دارند. از این نوع پوشش ها در ابزارهای ماشینکاری، گیج ها، قطعات دستگاه ها، ابزارهای برشی، ابزارهای ماشینی، قطعات ماشین، شمع های خوردو، قطعات نظامی، فنرها، بیرینگ ها، شافت موتور، رینگ پیستون، قطعات موتور، بوش ها، چرخ دنده ها، والوها، قید و بست ها، قطعات دوربین، تجهیزات اپتیکی و تجهیزات اداری استفاده می شود.
این پوشش ها برای شرایط خورنده شدید مناسب نبوده و به هیچ وجه نمی توانند جایگزین پوشش هلای فسفاته یا آبکاری شوند. مگر مواردی که مقاومت به خوردگی کمتر مورد تایید باشد.
به لطف خدا،metallurgydata کاملترین و پر بازدیدترین(آمار حقیقی و قابل باز دید)مرجع اطلاعات مواد و متالورژی با بیش از 1300 عنوان ،شامل هزاران متن،کتاب،تصوير،فيلم تخصصی